• Szkoła Ucząca Się
    • Ocenianie Kształtujące - serwis edukacyjny
    • Nauczyciel 1. klasa
    • Solidarna Szkoła
    • Kształcenie Obywatelskie w Szkole Samorządowej (KOSS)
    • Konkurs Wiedzy Obywatelskiej i Ekonomicznej
    • Szkoła z klasą 2.0
    • WF z klasą
    • Koduj z Klasą
    • Klasna Shkola
    • Młodzi przedsiębiorczy
    • Szkoła tolerancji
    • Cyfrowa Akademia
    • Rozmawiajmy o uchodźcach!
    • Samorząd uczniowski
    • Młody Obywatel
    • Weź oddech
    • Edukacja globalna
    • Zgodnie z naturą
    • Kulthurra!
    • Filmoteka szkolna. Akcja!
    • Włącz się. Młodzi i media
      • Nienawiść. Jestem przeciw!
      • Wrota Wiedzy
      • Młodzi głosują
      • Nagroda im. Ireny Sendler
      • Mamy prawo
      • Gimnazjalny Projekt Edukacyjny
      • Opowiem ci o wolnej Polsce
      • W świat z klasą
      • Ślady przeszłości - uczniowie adoptują zabytki
      • Czytam sobie w bibliotece
      • Mistrzowie kodowania
      • Działasz.pl
      • Centrum Edukacji Obywatelskiej
      • Sejm Dzieci i Młodzieży
        • Akademia uczniowska
        • Aktywna edukacja
        • Noc bibliotek
      Aktywna edukacja

      Projekt jako metoda nauczania i uczenia się

      Historia projektu edukacyjnego sięga końca XVI wieku a korzenie tej metody nauczania odnajdujemy we włoskiej akademii nauk w Rzymie (Accademia Nazionale di San Luca). W Polsce po raz pierwszy projekt pojawił się jeszcze przed pierwszą wojną światową, ale do czasu przemian ustrojowych miał charakter pionierski.

       

      Od 1989 roku metodę projektu rozpowszechnia Centrum Edukacji Obywatelskiej i odtąd następuje jej prawdziwy rozkwit w naszym kraju. Coraz więcej szkół i nauczycieli dostrzega zalety projektu edukacyjnego i włącza go do praktyki. Uczniowie realizujący projekty na długo zapamiętują je, jako swoje niezwykłe i uczące doświadczenia szkolne.

      Projekt edukacyjny jest metodą kształcenia polegającą na działaniu zespołu uczniów, którzy samodzielnie planują, realizują działania i oceniają ich rezultaty . Punktem wyjścia projektu jest najczęściej sytuacja problemowa napotkana w życiu szkolnym  lub pozaszkolnym, potrzeba podjęcia jakiejś inicjatywy albo  zamiar wykonania konkretnego zadania. Realizacja projektu zmierza do osiągnięcia celów określonych dla danego projektu, w szczególności do rozwiązania problemu. Metodę projektu można stosować zarówno przy realizacji treści podstawy programowej, jak również poza nią. 

       

      W edukacji szkolnej uczniowie realizują najczęściej dwa typy projektów: badawcze i zadaniowe.

      1. Projekt badawczy – może mieć charakter praktyczny lub intelektualny. Polega na poszukiwaniu odpowiedzi na otwarte pytanie (pozwalające na stawianie różnych hipotez) poprzez szeroko rozumiane badanie doświadczalne, w drodze analizy krytycznej zebranych informacji i sprawdzania postawionych hipotez.  Przykłady  tematów – problemów rozwiązywanych dzięki przeprowadzonym projektom badawczym:

      • Jak porównywać ułamki zwykłe?
      • Ile przekątnych ma czterdziestokąt?
      • Od czego zależy siła tarcia i oporu?
      • Jak zmieniła się nasza miejscowość przez ostatnie 20 lat?
      • Co wpływa na rozpuszczanie się różnych substancji w wodzie?
      • Dlaczego nie zawsze rozumiemy regionalną gwarę?
      • Które zawody wymierają i dlaczego?
      • Jakie czynniki są niezbędne do kiełkowania nasion?
      • Jak pracuje nasze serce w różnych warunkach?
      • Co jest ulubionym pokarmem rybek w naszym akwarium?

      2. Projekt zadaniowy – polega na praktycznych działaniach uczniów, wykonaniu konkretnego zadania odpowiadającego na określone potrzeby. Przykłady:

      • Uczymy naszych najmłodszych kolegów znaków drogowych.
      • Nasze ulubione lektury – co warto przeczytać, kolego?
      • No problem = kein Problem czyli Dzień języków obcych.
      • Co o pięćdziesięciu latach istnienia naszej szkoły powiedzą liczby i procenty?
      • Przełamać bariery – integracja z uczniami ze Szkolnego Specjalnego Ośrodka Wychowawczego.
      • Podróże przez wieki: Witajcie w Średniowieczu.
      • Zielony tydzień w naszej szkole.
      • Inwentaryzacja drzew i krzewów w otoczeniu szkoły.
      • Jest taki dzień ….. – Wigilia z seniorami.

       

      Dlaczego warto pracować metodą projektu ?

      Metoda projektu jest jednym z najskuteczniejszych sposobów uczenia się. Jej zalety wynikają  z kompleksowego i konstruktywistycznego podejścia do edukacji – nadbudowywania na dotychczasowej wiedzy i doświadczeniach osobistych zespołu realizatorów projektu. 
      Warto pracować tą metodą, ponieważ uczniowie:

      • zdobywają 70 – 90% wiedzy i umiejętności, gdy biorą udział w dyskusjach, modelują, odgrywają i własnoręcznie wytwarzają (E. Dale 1) , a to wszystko mieści się w projekcie;
      • stawiają cele spójne z rozwiązywanym problemem i poszukują rozwiązań problemów;
      • uczą się w działaniu, co przynosi im trwałe umiejętności;
      • zdobytą wiedzę rozumieją w szerszym kontekście;
      • nabywają wiadomości głównie w drodze rozumowania a nie zapamiętywania;
      • rozwiązują problemy związane z otaczającą rzeczywistością;
      • łączą teorię z praktyką:
      • uczą się racjonalnie planować, postępować zgodnie z planem i oceniać efekty;
      • pracują zespołowo, dzięki czemu mogą budować na potencjale całej grupy realizatorów projektu;
      • kształtują postawę aktywnego działania;
      • zyskują samodzielność, autonomię i stają się odpowiedzialni za podjęte zobowiązania;
      • wykorzystują indywidualne zdolności i zainteresowania, co zwiększa motywację do uczenia się;
      • współpracują, co wiąże się z dawaniem sobie wzajemnego wsparcia;
      • uczą się refleksji nad własną pracą i oceny efektów;
      • doskonalą komunikację i tworzą więzi;
      • budują poczucie sprawstwa;
      • …… i wiele innych

       

       

      Jak tworzyć zespoły projektowe?

      Projekt edukacyjny może być realizowany przez jeden zespół projektowy albo przez kilka zespołów uczniowskich biorących udział w projekcie zintegrowanym, w którym realizują ten sam temat, ale różne jego aspekty. Kiedy kilka zespołów uczestniczy w tym samym projekcie, sposób ich tworzenia może mieć znaczący wpływ na proces i efekty. Ważne, aby poszczególne zespoły nie rywalizowały ze sobą, ale współpracowały w osiąganiu celów projektu.

      Zasadniczo istnieją cztery sposoby tworzenia zespołów projektowych:

      • podział dokonywany przez nauczyciela,
      • samodzielny dobór członków zespołu przez uczniów,
      • losowanie,
      • różne kombinacje sposobów wymienionych wyżej.

      Każdy z tych sposobów ma zalety i słabe strony, dlatego dokonując podziału trzeba wziąć pod uwagę takie kryteria jak: cele projektu, zainteresowania uczniów, uzdolnienia, umiejętności, możliwości, a nawet stosunki w klasie. Więcej na temat tworzenia zespołów projektowych przeczytasz tutaj.

       

      1 Edgar Dale, Audiovisual Methods in Teaching, 1969