• Szkoła Ucząca Się
    • Ocenianie Kształtujące - serwis edukacyjny
    • Nauczyciel 1. klasa
    • Solidarna Szkoła
    • Kształcenie Obywatelskie w Szkole Samorządowej (KOSS)
    • Konkurs Wiedzy Obywatelskiej i Ekonomicznej
    • Szkoła z klasą 2.0
    • WF z klasą
    • Koduj z Klasą
    • Klasna Shkola
    • Młodzi przedsiębiorczy
    • Szkoła tolerancji
    • Cyfrowa Akademia
    • Rozmawiajmy o uchodźcach!
    • Samorząd uczniowski
    • Młody Obywatel
    • Weź oddech
    • Edukacja globalna
    • Zgodnie z naturą
    • Kulthurra!
    • Filmoteka szkolna. Akcja!
    • Włącz się. Młodzi i media
      • Nienawiść. Jestem przeciw!
      • Wrota Wiedzy
      • Młodzi głosują
      • Nagroda im. Ireny Sendler
      • Mamy prawo
      • Gimnazjalny Projekt Edukacyjny
      • Opowiem ci o wolnej Polsce
      • W świat z klasą
      • Ślady przeszłości - uczniowie adoptują zabytki
      • Czytam sobie w bibliotece
      • Mistrzowie kodowania
      • Działasz.pl
      • Centrum Edukacji Obywatelskiej
      • Sejm Dzieci i Młodzieży
        • Akademia uczniowska
        • Aktywna edukacja
        • Noc bibliotek

      Niestety brak informacji

      Dobra praktyka z Będzina ///

      W jaki sposób możemy wykorzystać parowanie do chłodzenia żywności? Jak techniki przechowywania żywności zwiększają suwerenność żywnościową? Tymi pytaniami zajmowałą się grupa młodzieży z Będzina w pierwszej edycji Wzoru na rozwój.

      Tytuł dobrej praktyki: Marchewko, w jakiej jesteś formie?

      Nazwa Szkoły, Miasto: Gimnazjum nr 3 im. Henryka Sienkiewicza w Będzinie

      Pytanie badawcze / cel projektu: W jaki sposób możemy wykorzystać parowanie do chłodzenia żywności?

      Metody pracy: eksperyment

      Kluczowe zasoby wykorzystane w ramach projektu: dwie gliniane donice, piasek, cztery marchewki, ściereczka, woda

      Forma prezentacji działań w projekcie: 

      • udział w XV Ogólnopolskiej Prezentacji Projektów Młodzieżowych w Warszawie
      • prezentacja podczas szkolnego Dnia Projektów

      Marchewki pod nadzorem

      Co może robić codziennie grupka nastolatków? Z pewnością wiele rzeczy - mniej lub bardziej pasjonujących. Grupa młodzieży z Będzina przez dwa tygodnie regularnie zajmowała się obserwacją marchwi. Nie, nie dlatego, że ktoś im kazał... Członkowie i członkinie koła biologicznego z Gimnazjum nr 3 im. H. Sienkiewicza w Będzinie postanowili przeprowadzić eksperyment, którego elementem była obserwacja marchewek. Co było jego celem? Znalezienie odpowiedzi na jedno z pytań badawczych, które grupa uczniów i uczennic wybrała spośród listy pytań zaproponowanych przez nauczycielkę koordynującą realizację projektu Wzór na rozwój w szkole – panią Annę Cudak.

      Lodówka bez prądu i lodu

      Lodówki zeer są wykonane z prostych, łatwo dostępnych lokalnie materiałów. Składają się z jednego mniejszego garnka glinianego włożonego w drugi większy z przestrzenią pomiędzy wypełnioną mokrym piaskiem. Wilgoć, która paruje, odprowadza ciepło z mniejszego garnka i tym samym chłodzi go. Pomieści się w nim nawet 12 kg owoców i warzyw.

      Po ułożeniu warzyw w wewnętrznym garnku, przykrywa się wszystko mokrą tkaniną lub przykrywką ceramiczną oraz odstawia do dobrze wentylowanego pomieszczenia w zacienionym miejscu. (więcej na ten temat znajdziesz w tym miejscu)

      Taką właśnie lodówkę skonstruowali uczniowie i uczennice z Będzina. Zamiast garnków eksperymentatorzy użyli łatwo dostępnych donic glinianych – mniejszej i większej, które oddzielili warstwą mokrego piasku. Potem włożyli do lodówki dwie marchewki i całość przykryli ściereczką, o której stałą wilgotność dbali przez czternaście dni. W ten sposób młodym ludziom udało się stworzyć własne proste urządzenie działające na opisanych powyżej zasadach. Samodzielnie sprawdzili skuteczność lodówki – w tym celu obserwowali również próbkę kontrolną, czyli dwie marchewki trzymane poza lodówką. Wynik jednoznacznie potwierdził działanie lodówki zeer – trzymane w niej marchewki po dwóch tygodniach były nadal w świetnej formie, natomiast te z próbki kontrolnej zdecydowane nie nadawały się już do zjedzenia.

      Dlaczego lodówka wciąga?

      Technika chłodzenia wykorzystywana w lodówkach zeer jest wykorzystywana od stuleci, ale w naszej części świata – mało znana. Dla młodych ludzi, przyzwyczajonych do elektrycznych urządzeń domowych, pomysł na glinianą lodówkę działającą bez pomocy prądu brzmiał nieprawdopodobnie. Uczniowie nie do końca wierzyli, że dwie doniczki i piasek może działać równie skutecznie jak zwykła lodówka. Ale właśnie ta niewiara potęgowała w nich chęć sprawdzenia możliwości chłodniczych zwykłych doniczek – relacjonuje ich nauczycielka. Wygląda na to, że swego rodzaju egzotyczność pomysłu połączona z prostotą jego realizacji sprawiła, że nastolatkowie tak chętnie zaangażowali się w prace – a zaangażowanie uczestników to jeden z kluczowych i często najbardziej problematycznych elementów udanego projektu.

      Być może tym, co dodatkowo pomogło uczniom zaangażować się w projekt, była duża samodzielność działań, jaką starała się im zapewnić nauczycielka od początku projektu: Dałam młodzieży szansę samodzielnego decydowania o kształcie ich projektu. Zdecydowali, że praktycznie sprawdzą skuteczność działania lodówki, samodzielnie ustalili listę potrzebnych materiałów, podzielili między siebie zadania. (…)sami zastanawiali się nad szczegółowymi rozwiązaniami (…) samodzielnie zaplanowali doświadczenie sprawdzające skuteczność lodówki. Ta swoboda w podejmowaniu decyzji i szukaniu rozwiązań pozwoliła na to, aby młodzież mogła wykorzystać swoją kreatywność.

      Po co gapić się na marchewki?

      Fajnie, fajnie... Dzieciaki skonstruowały glinianą lodówkę i sprawdziły, czy działa. Może to i niezła zabawa, ale jakie ma znaczenie, skoro każde z nich ma pewnie w domu sprzęt elektryczny? – zapytać może ktoś o podejściu umiarkowanie entuzjastycznym.

      Ano takie to ma znaczenie, że młodzież w ten sposób wiele się nauczyła. Po pierwsze – poszerzyła swoją wiedzę o procesach zachodzących w przyrodzie, a konkretnie o parowaniu, po drugie – zobaczyła, w jaki sposób taki naturalny proces można praktycznie wykorzystać, po trzecie – wykorzystała często stosowaną w nauce technikę badawczą, jaką jest eksperyment. Nabyła również przydatne umiejętności takie jak: dochodzenie do kompromisu, wspólne szukanie rozwiązań, współpraca w grupie.

      Realizacja projektu nie tylko pozwoliła poszerzyć wiedzę uczniów i uczennic o procesach przyrodniczych, ale też o świecie i regionach, w których takie rozwiązania jak lodówka zeer znajdują zastosowanie. Podczas ewaluacji projektu młodzi ludzie wskazali, że uświadomili sobie m.in.: jak żyją ludzie w krajach globalnego Południa, że dostęp do technologii pozwala na lepsze życie, że proste rozwiązania są często najlepsze, że to o czym uczymy się w szkole rzeczywiście może być przydatne, że im więcej osób tym więcej pomysłów i łatwiej znaleźć rozwiązanie. Jak widać proste eksperymenty mogą być okazją do rozważań o złożonych problemach.


      Więcej informacji o tym, jak młodzież z Będzina szukała odpowiedzi na to i inne pytania badawcze znajdziecie TU i TU.

      Opis dobrej praktyki stworzyła Monika Karkowska na podstawie dokumentacji projektu uczniowskiego, którym opiekowała sie Anna Cudak.