To ma być podróż w czasie od epoki kredy do ery internetu. Razem ze szkołami chcemy wymyślić, a nawet wypróbować, jak ma wyglądać edukacja w XXI wieku.
|
Zapowiadamy dziś kolejną odsłonę akcji "Szkoła z klasą", w której od 2002 r. udział wzięło ponad 7 tys. szkół. Kolejną, ale inną. Do tej pory to my, organizatorzy, definiowaliśmy, co szkoły mają robić, a one realizowały kolejne zadania. Tym razem stawiamy raczej problem, jak wykorzystać w nauczaniu - wybaczcie żargon - nowoczesne technologie informacyjno-komunikacyjne (TIK).
Zadanie niełatwe, bo - jak potwierdził majowy cykl "Gazety" "Szkoła 2.0" - szkoła wciąż żyje obok świata TIK. Doświadczenia nauczycieli i uczniów dzieli przepaść. Młodzi są tubylcami w świecie internetu, komórek, a za chwilę iPadów i smartfonów. My, dorośli, jesteśmy tu zagubionymi turystami.
Reporterzy "Gazety", odwiedziwszy swoje dawne szkoły, opisali, jaki panuje z tego powodu zamęt. Jak szkoła zostaje z tyłu za uczniami, nie wiedząc np., co zrobić, gdy przeklejają gotowe informacje z internetu albo ściągają przez komórki. A wiele szkół zakazuje wręcz pisania prac z polskiego czy historii na komputerze tylko dlatego, że egzaminy pisze się ręcznie.
Trzeba to zmienić. Nauczyciele powinni się otworzyć i ośmielić. Razem z uczniami zastanowić się, jak ma działać szkoła XXI wieku, jak wykorzystać TIK do nauczania, porozumiewania się, oceniania. Jak nowe media mogą wpływać na kreatywność, wnikliwość i - uwaga - budzić ducha zespołowej pracy.
Oczywiście wiemy, że w edukacji najważniejszy jest i będzie mądry i skuteczny nauczyciel, atmosfera i sposób oceniania, które motywują do nauki, oraz twórcze współdziałanie z rówieśnikami (nie mylić z rywalizacją). TIK tego nie zastąpi, ale może pomóc.
Program potrwa przez cały rok szkolny 2010/2011. Będzie się działo - jak mówi Jurek Owsiak.
Kodeks Szkoły 2.0
Wspólnie z ekspertami, nauczycielami i uczniami chcemy wypracować rodzaj instrukcji. Jak zapewnić bezpieczne korzystanie z sieci? Jak obie strony - nauczyciele i uczniowie - mają korzystać z TIK w nauczaniu, by nie było to bezkrytyczne kopiowanie typu "Ctrl C - Ctrl V", lecz twórcze wykorzystanie zasobów sieci? Jak używać TIK do komunikacji w szkole i z rodzicami? System monitorowania postępów ucznia - jak to zrobić, by pomogło się uczyć? Jak kontynuować lekcje w sieci, zachęcać uczniów do dyskutowania, prezentowania swoich poglądów? Jak odrabiać lekcje w erze TIK? Jak realizować zespołowe projekty uczniowskie? Jak zapewnić dostępność komputerów i sieci w szkole, zamiast zamykać sprzęt w pracowni komputerowej? W jaki sposób uczniowie - ze wsparciem nauczycieli - mogą szkolić innych, np. swoich dziadków czy sąsiadów?
Odpowiedź na takie pytania ułoży się w Kodeks Szkoły 2.0, czyli opis tego, jak powinna wyglądać szkoła nowych czasów. Tej jesieni zorganizujemy debatę ekspertów, którzy zaproponują ramy takiego Kodeksu. Zadaniem szkół będzie opracowanie swoich wersji i przetestowanie ich w realu. My będziemy promować najlepsze pomysły.
Po rocznym programie powinniśmy mieć Kodeks Szkoły 2.0 - przemyślany i przetestowany.
Próbka Egzaminu 2.0
Chcemy też wspólnie ze szkołami i z ekspertami zejść na poziom konkretu i spróbować nowocześnie uczyć poszczególnych przedmiotów. Nauczyciele zaproponują własne projekty. Pokażą, jak sensownie używać internetu na lekcjach biologii czy wiedzy o społeczeństwie, jak uczyć matematyki, języków, a nawet jak wykorzystać TIK do opisywania postępów ucznia na wf. Szkoły oswoją się z programami do edycji tekstów, arkuszami kalkulacyjnymi, prezentacjami multimedialnymi. Uczniowie będą kręcić filmy komórką, przygotują webcasty. Użyją forów, blogów, twitterów.
Aby w tym pomóc, przygotujemy scenariusze lekcji i opisy realizowanych już w Polsce i za granicą projektów z wykorzystaniem TIK. Wszystko to będzie się działo na internetowej platformie Centrum Edukacji Obywatelskiej.
Wspólnie z naszymi partnerami, m.in. Wydawnictwem Edukacyjnym "Operon", chcemy wzorem organizowanych od lat próbnych matur z "Gazetą" przygotować przykłady zadań do egzaminów przyszłości. Zadanie z polskiego przewidywałoby np. znalezienie w sieci i porównanie dwóch interpretacji tekstu literackiego. Takie próbne zadania z poziomu szóstoklasisty, gimnazjalisty czy maturzysty mogłyby zostać przetestowane w szkołach. Chcielibyśmy, by były przygotowane w oparciu o podstawy programowe i posłużyły jako inspiracja dla Centralnej Komisji Egzaminacyjnej. To brzmi jak school fiction, ale taki świat jest na wyciągnięcie ręki.
Baza i Festiwal 2.0
Dodatkową zachętą dla szkół będzie Baza Szkoły 2.0. Znajdą się tu najlepsze lekcje z wykorzystaniem TIK, np. w formie filmików wrzucanych na YouTube, Dailymotion itp., a także scenariusze, zadania, projekty. Wejście do Bazy Szkoły 2.0 to będzie zaszczyt dla szkoły i pedagogów, którzy dostaną tytuł Nauczyciela 2.0.
Jak zawsze w "Szkole z klasą" podsumowaniem programu będzie Festiwal. Odbędzie się w każdej szkole uczestniczce programu. Nauczyciele i uczniowie przedstawią swoją wersję Kodeksu Szkoły 2.0, pokażą, jak nowocześnie uczą różnych przedmiotów, co potrafi uczeń, gdy dać mu do ręki TIK. Wytłumaczą też rodzinom, jak korzystać ze szkolnych TIK, by wiedzieć, co się dzieje w szkole i jak sobie radzi ich dziecko.
"Szkoła z klasą 2.0" będzie żyła w sieci. Poza stroną CEO rozbudujemy też serwis informacyjny i dyskusyjny w portalu Wyborcza.pl.
"W papierze" ukażą się m.in.: cykl edukacyjny w "Gazecie Wyborczej", relacje ze szkół i podsumowanie programu.
Będzie też - uwaga - specjalna publikacja, która ma oswoić rodziców i nauczycieli ze światem TIK. Przedstawimy w niej najważniejsze narzędzia internetowe, których używają młodzi, i doradzimy, jak mogą z nich korzystać dorośli. Książka będzie rozpowszechniana z "Gazetą".
Laboratorium Szkoły 2.0
Do udziału w programie zapraszamy wszystkie szkoły. Każda z nich opracuje swój Kodeks 2.0 i przedstawi lekcje oraz projekty 2.0. Warunkiem będzie udział kilkorga nauczycieli i wsparcie dyrekcji.
Wybranym 50 szkołom zaproponujemy zaawansowany program "Laboratorium Szkoły 2.0". Zapewnimy im indywidualną opiekę ekspercką i dydaktyczną m.in. w formie szkoleń dla nauczycieli i wsparcia moderatorów na bieżąco komentujących w sieci ich działania. W zamian będziemy oczekiwać mocnego zaangażowania szkoły i większej pracy.
Szczegóły programu ogłosimy w końcu sierpnia 2010 r., tak by szkoły mogły podjąć decyzję we wrześniu i wystartować w październiku. Informacje będą też dostępne na stronach www.ceo.org.pl i www.wyborcza.pl.
W "Szkole z klasą 2.0" liczymy na współpracę sprawdzonych partnerów, m.in.: Polsko-Amerykańskiej Fundacji Wolności, Wydawnictwa Operon, Fundacji Orange, a także Centrum Nauki "Kopernik", Fundacji Nowoczesna Polska, Fundacji Panoptykon i Fundacji Nowe Media.
Alicja Pacewicz, Jacek Strzemięczny
CENTRUM EDUKACJI OBYWATELSKIEJ
Piotr Pacewicz, Aleksandra Pezda
"GAZETA WYBORCZA"
Tekst pochodzi z Gazety Wyborczej, wydanie z dnia 24/06/2010 str. 21